SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
NGHỆ AN

I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)
Đọc văn bản:

ĐỀ THAM KHẢO KỲ THI TUYỂN SINH LỚP 10 THPT
NĂM HỌC 2025 – 2026
Môn: Ngữ Văn
Thời gian làm bài: 120 phút
LỜI RU
(Nguyễn Lãm Thắng)

À ơi! con mẹ ngủ ngoan
Con chim sâu nhỏ hót vang sau vườn
Đung đưa cành bưởi toả hương
Con ong chăm chỉ lên đường tìm hoa

À ơi cái ngủ rất nồng
Cha đi cắt cỏ trên đồng chang chang
Vai cha quảy gánh gian nan
Hình như ngoài ngõ cha đang bước về

À ơi cái ngủ thật thà
Nắng mùa đậu xuống hiên nhà vàng
ươm
Tròn căng quả chuối đã hườm
Mo cau rụng xuống bên chum nước đầy

À ơi! cái ngủ trưa hè
Cái ngoan đừng có khóc nhè nghe con
À ơi cái ngủ no tròn
Tao nôi kẽo kẹt mẹ còn à ơi!...

(Tuyển tập Thơ cho thiếu nhi,
À ơi con mẹ ngủ say
nhiều tác giả, NXB Văn học 2023,
Bồng bềnh cái gió còn bay tìm nồm
tr.245)
Hoa vàng biết gửi mùi thơm
Cho con bướm trắng đi đơm nắng hồng
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1. Xác định thể thơ của bài thơ trên.
Câu 2. Chỉ ra các từ láy trong khổ thơ thứ tư (phần in đậm).
Câu 3. Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ trong câu: Nắng mùa đậu xuống hiên nhà vàng
ươm.
Câu 4. Trình bày hiệu quả thẩm mĩ của việc lặp lại cụm từ “À ơi” trong bài thơ.
Câu 5. Sau khi đọc bài thơ, em có suy nghĩ gì về vai trò của gia đình đối với thế hệ trẻ hiện nay?
(trình bày khoảng 5 - 6 dòng).
II. VIẾT (6,0 điểm)
Câu 1. (2,0 điểm) Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về hai
khổ thơ sau:
À ơi con mẹ ngủ say
À ơi
À ơi cái ngủ rất nồng
Bồng bềnh cái gió còn bay tìm nồm
Cha đi cắt cỏ trên đồng chang chang
Hoa vàng biết gửi mùi thơm
Vai cha quảy gánh gian nan
Cho con bướm trắng đi đơm nắng hồng
Hình như ngoài ngõ cha đang bước về
Câu 2. (4,0 điểm)
Nhà văn Đỗ Bích Thúy từng viết: Tôi thường muốn nói lời biết ơn cuộc đời vì đã trao tặng
rất nhiều những ân tình. Tôi băng qua bao nhiêu khó khăn nhờ vào việc tựa vai bạn bè.

(Trích Lời của viên phấn hoa, Thương nhau như người thân - tập tản văn, Đỗ Bích Thúy, NXB Văn học, 2021,
tr.245)

Từ gợi dẫn trên, em hãy viết bài văn nghị luận bàn về vai trò của tình bạn đối với quá trình
trưởng thành của tuổi trẻ.
- HẾT-

Chú thích: Nguyễn Lãm Thắng sinh ngày 14/8/1973, quê ở Đại Lộc, Quảng Nam. Ông là giảng viên khoa
Ngữ văn Trường đại học Sư phạm Huế, hội viên Hội Nhà văn Thừa Thiên Huế. Tác phẩm của Nguyễn Lãm Thắng
đã xuất bản: Điệp ngữ tình (thơ, NXB Hội Nhà văn, 2007); Giấc mơ buổi sáng (333 bài thơ thiếu nhi, NXB Đại học
Huế,2012); Thương hoài thương hủy (304 bài thơ, 2020)… và hơn 400 bài thơ được phổ nhạc. Các nhóm biên soạn
SGK đã chọn 5 bài thơ hoặc trích đoạn thơ của ông để đưa vào 7 cuốn SGK. Thơ của Nguyễn Lãm Thắng có ngôn
từ trong sáng, dễ hiểu, thi ảnh gần gũi. “Thơ thiếu nhi thì phải có vần điệu, phải có nhạc tính, như vậy các em mới
dễ thuộc” – ông nói.