Họ và tên : Nguyễn Thị Giang
Đơn vị: THCS Hàn Thuyên
Giáo án chuyên đề :
Ca dao – Những câu hát than thân
I.Mục tiêu bài học
- Củng cố,nâng cao và mở rộng kiến thức về ca dao thuộc chủ đề than thân .
- Giáo dục tình cảm trân trọng,yêu mến,đồng cảm với cảnh ngộ của người lao động xưa,từ đó giúp các em lối sống nhân ái,giàu tình cảm.
- Rèn kĩ năng hệ thống kiến thức,phân tích,cảm thụ.
II.Trọng tâm : Nội dung tiếng hát than thân
III.Chuẩn bị:
Thầy: Đọc tài liệu tham khảo,nội dung trình chiếu
Trò: ôn tập ca dao,sưu tầm ca dao
IV.Tiến trình bài dạy:
A.Kiểm tra: 5’
- Đọc một bài ca dao mà em thích nhất? Nêu cảm nhận của em về bài ca dao đó?
B.Bài mới :
1.Giới thiệu bài:
Ca dao – dân ca là tiếng hát cất lên từ trái tim,tâm hồn người lao động từ thuở xa xưa.Mỗi bài ca dao chứa đựng biết bao tình cảm yêu thương với gia đình ,với quê hương đất nước và còn cả những nỗi buồn thương,oán trách cuộc đời nghe sao xót xa cay đắng. Để hiểu hơn về tâm tư tình cảm của những người lao động,người phụ nữ,người làm mẹ,làm vợ,làm thợ…mời các em cùng tìm hiểu chuyên đề “ca dao – những câu hát than thân”.
2.Nội dung:
T
Hoạt động của thầy và trò
Nội dung


GV:Ca dao là từ Hán Việt,em hãy giải nghĩa từng yếu tố?
- Ca dao nghĩa là gì?






- Dân ca là gì?Kể một số làn điệu dân ca mà em biết?



- Ai là người sáng tác ca dao? Theo em họ sáng tác trong hoàn cảnh nào?
- Em đã học những bài ca dao thuộc chủ đề nào?
GV: giới thiệun thêm một số chủ đề khác các em chưa được học:
+ Ca dao về tình yêu nam nữ(học ở lớp 10)
+Ca dao chống phong kiến
+ Ca dao chống Pháp….
- Qua các bài ca dao đã học,em hãy nêu khái quát những nét đặc sắc nghệ thuật ?
GV bổ sung thêm: ngoài ra còn được sáng tác theo thể lục bát biến thể,thơ tự do,ngũ ngôn…
- Ttong ca dao thường hay sử dụng những biện pháp nghệ thuật nào?
-Nhân vật trữ tình thường là những ai?

- Từ ngữ,hình ảnh trong ca dao có đặc điểm gì?

GV giới thiệu thêm.









-Các em đã học những bài ca dao than thân nào?
(HS đọc)




- Đọc những bài ca dao này em thấy đó là lời than của ai? Vì sao lại than ?
(HS trả lời)
GV: Đây là lời than của người lao động,người phụ nữ.Người lao động ở đây các em có thể hiểu đó là những người nông dân,người làm thuê làm mướn… Họ thuộc tầng lớp bị trị,sống dưới đáy cùng của xã hội nên phải gánh chịu nhiều nỗi bất hạnh,khổ đau,bị áp bức bóc lột… Chính vì thế họ cất lên những lời than thân trách phận đ